woensdag 25 mei 2011

Woningmarkt redt de banken

Heeft u 5 minuten en 49 seconden de tijd? Dan raad ik u een filmpje te bekijken van de Tilburgse hoogleraar Harry Huizinga op de economenwebsite www.mejudice.nl. In het filmpje betoogt professor Huizinga dat aan de aanwezigheid van grote banken alleen maar nadelen zitten. Ik kom daar zo op terug. Eerst de slotconclusie die Huizinga trekt. Deze houdt in dat we zouden moeten proberen de banken in Nederland wat kleiner te laten worden. Dat kan volgens hem door de grote banken te verplichten grotere kapitaalbuffers (reserves) aan te houden dan kleine banken. En door grote banken meer belasting te laten betalen. Beide maatregelen benadelen grootbanken en stimuleren het ontstaan van kleinere banken.

Alleen maar nadelen
Professor Huizinga heeft internationaal onderzoek gedaan naar grote banken. Daaraan zitten volgens hem louter nadelen. Allereerst zijn er natuurlijk de risico's voor de overheidsfinanciën. Dat hebben we in Nederland pijnlijk ondervonden toen de overheid vele miljarden moest uittrekken om onder andere ABN AMRO en ING te redden van de ondergang. Maar zitten er ook voordelen aan grote banken? Ze presteren in elk geval niet beter dan kleine banken. Integendeel. Zo heeft Huizinga ontdekt dat grote banken gemiddeld gesproken een laag rendement opleveren, alsook een ongunstig redement/risico-profiel hebben. Vanwege de grote risico's die grote banken hebben, moeten zij meer rente betalen voor het kapitaal dat zij aantrekken. Omdat grote banken lager gewaardeerd worden op de aandelenbeurzen, hebben de aandeelhouders er al evenmin baat bij.

Stabiele woningmarkt
We hebben, aldus professor Huizinga, in Nederland tot nu toe geluk gehad dat we - ondanks onze drie zeer grote banken ABN AMRO, ING en Rabo - nog niet zijn afgegleden tot het niveau van Ierland en IJsland. Daar heeft de ondergang van grote banken geleid tot een soort staatsfaillissement. Nederland is volgens Huizinga onder meer de dans ontsprongen doordat de woningmarkt hier redelijk stabiel is gebleven. Zou de huizenmarkt in Nederland zijn ingestort, dan zouden niet alleen de grote banken zijn omgevallen, maar bovendien zouden zij de overheid in hun val hebben meegesleurd.

Melkkoe
Daarnaast is de woningmarkt nog op een andere manier de redder van de grote banken in Nederland. Deze reden noemt Huizinga niet, maar veel eigenwoningbezitters weten maar al te goed waar ik het over heb. Namelijk over de in internationaal opzicht veel hogere hypotheekrentes die de Nederlandse grootbanken in rekening brengen. En met die hoge rentes kunnen banken wegkomen juist omdat zij zo groot zijn en daarom gezamenlijk het grootste deel van de hypotheekmarkt in handen hebben.

Oordeel zelf
Bent u er nu aan toe het filmpje van professor Huizinga zelf te bekijken? Het kost u slechts 5 minuten en 49 seconden. Maar het levert voldoende stof op om een hele dag over na te denken.

2 opmerkingen:

  1. Het is absoluut waar, de grote banken houden onze maatschappij in een gijzeling. Gaat het goed, dan verdwijnen de winsten in hun zakken, staan ze op het punt van omvallen dan moeten ze met belastinggeld overeind worden gehouden. Want doen we dat niet, dan zijn de rapen gaar....

    Banken moeten worden opgeknipt, en hun taken gescheiden. Banken zouden moeten bestaan uit 2 delen:

    1) een zelfstandig deel dat alleen lopende rekeningen, sparen en consumptieve kredieten behandeld
    2) een zelfstandig deel voor de rest, hieronder vallen alle zogenaamd winstgevenende handel (DCS enzo...) en hypotheken

    Deel 1 heeft nauwelijks risico, en spaartegoeden moeten lekker worden gegarandeerd door de staat.
    Deel 2 heeft geen enkele garantie, en er gaat nooit en te nimmer overheidsgeld naartoe. Lekker failliet laten gaan als dat zo uitkomt...

    Er zal helaas niets gebeuren. Na de val van Lehman had iedereen de mond vol "hoe het zo niet langer kon", en vergaande maatregelen zouden op afzienbare termijn worden genomen. Het momentum hebben we ondertussen alweer ver achter ons gelaten, en wat is er ondertussen gebeurt? Niets, niks, nada, noppes, rien, nichts, nul komma nul...

    * Banken zijn niet opgesplitst
    * Er wordt continu geld in banken gepompt om ze overeind te houden (de ECB laat de geldpersen overuren draaien...)
    * Nog steeds dezelfde fossielen aan de top
    * Bonussen hoger dan ooit tevoren
    * Risico's in de financiële handel groter dan ooit (want de overheid staat toch wel weer garant met een zak taxpoet als het mis gaat)
    * etc

    Het is verbijsterend. Iedereen, van politiek, 'gewone' burgers, en (top)economen signaleert dat het anders moet, en ondertussen staan we erbij te kijken en gebeurt er niets. Totdat de bijl straks valt en iedereen zich weer quasi-onwetend afvraagt "hoe het zover heeft kunnen komen", en "wir haben es nicht gewusst". Piet Hein en Michiel de Ruyter zouden zich in hun graf omdraaien als ze konden zien tot wat een slap en besluiteloos volkje we zijn afgezakt...

    BeantwoordenVerwijderen