maandag 23 mei 2011

Woningmarkt: stop het getob

Vereniging Eigen Huis heeft een Woonpeil uitgebracht met als boodschap: het gaat onnodig slecht op de woningmarkt. Anders gezegd: het zou eigenlijk beter moeten gaan.

Condities zijn niet ongunstig
In een aantal opzichten is het helemaal niet ongunstig om nu een eigen woning te kopen. In de eerste plaats staan er veel huizen te koop, waardoor je als koper veel keus hebt en goed kunt onderhandelen over de prijs (die al gedaald zijn). In de tweede plaats lijkt (het vertrouwen in) de economie weer op te krabbelen. Er is in Nederland bovendien geen hoge werkloosheid ontstaan en de inkomens zijn redelijk op peil gebleven. In de derde plaats is de hypotheekrente niet al te hoog. Dit ondanks het feit dat de banken ons een nog lagere rente, zoals die bijvoorbeeld wel geldt in Duitsland, door de neus boren. Het zou, alles overziend, een stuk beter moeten gaan op de woningmarkt dan nu het geval is. Een vierde factor die we in gedachte moeten houden, is overigens dat de komende decennia in Nederland nog een slordige 900 duizend extra woningen nodig zijn. Dit omdat het gemiddelde huishouden steeds kleiner wordt. Er blijft dus schaarste in grote delen van het land, wat normaal gesproken de komende jaren een opwaarts effect op de woningprijzen zal hebben.

Slecht-Nieuws-Show
Waarom gaat het dan toch zo slecht? De belangrijkste reden hiervoor is dat er sprake is van een doorlopende Slecht-Nieuws-Show. Hierbij buitelen maatregelen en berichten over elkaar heen, die kopers kopschuw maken of hen beperken in hun financieringsmogelijkheden. Zie het Woonpeil voor een opsomming hiervan.

Wat te doen?
Vereniging Eigen Huis vindt dat minister Donner meer de regie moet pakken om de woningmarkt voor een verdere neergang te behoeden en een positieve draai aan de ontwikkelingen te geven. Hoewel het niet op zijn visitekaartje staat, is hij niet voor niets minister voor Wonen. Een positieve maatregel die hij op korte termijn kan nemen is een tijdelijke afschaffing van de overdrachtsbelasting voor koopstarters. Het liefst ziet Vereniging Eigen Huis de overdrachtsbelasting in haar geheel verdwijnen naar de geschiedenisboekjes, maar een tijdelijke afschaffing voor koopstarters zou een mooi begin zijn. Starters zijn de enige groep op de koopwoningmarkt die een huis kunnen kopen zonder eerst hun huidige woning te hoeven verkopen. Door het voor hen gunstiger te maken, kunnen zij een positieve spiraal op de woningmarkt in werking zetten door verhuisketens in gang te zetten.

Zetje in de goede richting
Aangezien de onderliggende condities op de woningmarkt helemaal niet ongunstig zijn, en het dus helemaal niet nodig is dat het zo slecht gaat, is het belangrijk dat de overheid de markt net dat zetje in de goede richting geeft. Dat zetje is nodig om een negatieve ontwikkeling om te zetten in een positieve beweging. Eind mei/begin juni verwachten we dat minister Donner met zijn Woonvisie komt. Wij zullen die visie niet alleen beoordelen op de plannen voor de woningmarkt op de lange termijn. Maar zeker ook op de maatregelen die al dan niet getroffen worden om de woningmarkt op korte termijn de benodigde positieve impuls te geven. Nog een paar nachtjes slapen en we weten het!

7 opmerkingen:

  1. Er worden allerlei oorzaken genoemd in de Woonpeil waarom de woningtransacties sterk teruggelopen zijn. Waarom schrijven jullie, op basis van dezelfde randvoorwaarden die jullie beschrijven, niet:

    1. kennelijk zijn de vraag en aanbod niet gelijk
    2. er zijn kennelijk nog veel mensen die willen kopen en verhuizen
    3. aspirant-kopers kunnen of willen echter niet de prijzen betalen die er voor staan
    4. ondanks allerlei maatregelen zoals startersleningen, lage hypotheekrente, HRA en noem het maar op
    5. de prijzen die gevraagd worden lopen uit de pas en dienen te worden gecorrigeerd om de woningmarkt vlot te trekken.

    De vraag is er, het aanbod is er, nu nog een juiste prijssetting. Nu zeuren over de overheid of banken is onwijs flauw. Toen de laatste dertien jaar de spelregels voor de hypotheekfinanciering continu veranderde (inkomen partner erbij, zeven keer je jaarsalaris, rente naar historisch laag niveau) hebben jullie geen enkele keer aan de bel getrokken. Nu de spelregels weer wat wijzigen naar de andere kant blijkt dat er een enorme zeepbel is ontstaan (want maximale financiering = gemiddelde prijs woning), en nu is het moord en brand. Dat jullie daarop niet wijzen laat overigens goed zien dat jullie bij Vereniging Eigen Huis (of beter: Maximaal Gefinancierd Eigen Huis) opkomen voor de belangen van de 'eigenaren', maar niet de aspirant-kopers. De woonquote, het bedrag dat een gezin kwijt is aan woonlasten, is in Nederland het hoogst van de hele EU, en fors, door de hoge prijzen en opzet van de huidige structuur. Aspirant-kopers aanmoedigen om maximaal te lenen onder de huidige prijssetting is bijna beledigend, de overheid aanspreken dat aspirant-kopers nog meer moeten kunnen lenen is zelfs abject. Het erop hameren dat de afschaffing c.q. verlaging van de overdrachtsbelasting het zou goed maken (wetende natuurlijk dat max. financiering vaak nog steeds de prijs van een woning bepaalt, en derhalve hetgeen de verkoper krijgt en derhalve een inbreuk op vraag en aanbod ter faveure van de verkoper is en daarmee niets oplost) is bijna zielig.

    De appel is zuur, bijt er eens doorheen.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Het begint hier echt op de USSR te lijken: overheid red de Nederlandse grootleners!!!!

    Laat de markt gewoon zijn werk doen, ik hoorde jullie ook niet toen de prijzen veel meer dan de inflatie stegen.

    What goes up must come down!!

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Als je als econoom naar de markt zou kijken, zie je dat vraag en aanbod niet in balans is. Er is een hele simpele oplossing om die balans er wel weer te krijgen: vraagprijs drastisch omlaag. Op die manier help je de starter ook zonder dat de overheid een grotere staatsschuld krijgt.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. klinkt wel mooi overdrbel afschaffen voor koopstarters, maar hoe gaan we dan bepalen wat een koopstarter is. is mijn vriendin die geen koophuis heeft maar wel bij mij woont(in koophuis) ook een koopstarter of mijn zoon van drie die mijn huis koopt ook. gaat weer heel veel problemen opleveren. beter in 1 keer afschaffen.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. lees veel 'de prijzen zijn te hoog' of 'in omliggende landen is het veel goedkoper'
    maar is dat echt wel zo ?? net mijn studio in brussel verkocht voor 3700 per m2 (das ook niet echt goedkoop), maar in BE stagneerd de markt niet. Kijk verder naar Luxemburg of italie en de prijzen gaan rustig naar 5 a 6.000 per m2 .
    Ja er is ook goedkoper over de grens, maar vaak dan kwalitatief minder of zo remote dat je niet fatsoenlijk op je werk geraakt.

    BeantwoordenVerwijderen
  6. De remmende werking die overdrachtbelasting heeft op verhuizen, past niet meer in de huidige huizen crisis tijd. Onmiddelijk afschaffen heeft een positief effect op ons welzijn. Afschaffing bevordert de werkgelegenheid. Afschaffing spaart het milieu. Afschaffing levert per saldo besparing op voor overheid en burger. Afschaffing is een win-winsituatie.

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Het is inderdaad geen slecht moment om een woning te kopen. Er is inmiddels zo veel keuze dat de koper bijna altijd aan de woning komt die hij echt wil hebben.

    Voor de crisis moest je wel wat meer compromissen sluiten. Maar met de onzekerheid mbt tot de hypotheek aftrek blijven mensen toch nog aarzelend naar de huizenmarkt kijken.

    Groetjes,
    Sabrina

    BeantwoordenVerwijderen